🔍 2018 Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği (TBDY-2018), mevcut betonarme binaların değerlendirilmesinde doğrusal ve doğrusal olmayan analiz yöntemlerine yer vermektedir. Bu yazıda özellikle Bölüm 15.5’te tanımlanan doğrusal elastik değerlendirme yöntemi ve uygulama sınırları ele alınmaktadır.
📌 Doğrusal Değerlendirme Nedir?
TBDY-2018’e göre doğrusal analiz, yapı elemanlarının elastik davranış kabulü altında değerlendirilmesini esas alır. Hasar sınırları, elemanlarda oluşan strain (şekil değiştirme) değerleri üzerinden kontrol edilir. Bu kapsamda özellikle kesit eğrilik analizleri ve Ek 15-A’da tanımlanan hesap esasları kullanılmaktadır.
🚧 Doğrusal Yöntemin Uygulama Sınırları
Doğrusal elastik değerlendirme yöntemi, belirli koşulların sağlanması halinde uygulanabilir. Aşağıdaki durumlardan herhangi birinin oluşması halinde doğrusal olmayan analiz yöntemlerine geçilmesi zorunludur (TBDY-2018 Madde 15.5.3):
- 📉 Etki–Kapasite Oranı (EKO) sınırlarının aşılması
- ⚠️ Malzeme strain limitlerinin geçilmesi
- 🔄 Karşılıklı etki diyagramlarının dışına çıkılması
▶️ Kiriş Hasar Sınır Durumları eğitim videosu için buraya tıklayınız
🔍 Örnek Çözüm ve Uygulama
Eğitim kapsamında örnek bir yapı üzerinde doğrusal elastik değerlendirme süreci adım adım incelenmiştir. Uygulama sırasında aşağıdaki başlıklar detaylandırılmıştır:
- 🧮 Hesap parametrelerinin belirlenmesi
- 📊 Kolon kapasite diyagramlarının oluşturulması
- 🔁 Etki–Kapasite Oranı (EKO) hesaplamaları
- ✅ Yönetmelik koşullarına uygunluk kontrolleri
🎥 Eğitim Videoları
▶️ Mevcut Bina Değerlendirmesi – 101 | TBDY-2018’de Doğrusal Elastik Yöntem
